De rondleidingen in de tijdelijke tentoonstellingen van het Joods Museum van België focussen niet alleen op het artistieke. Naast de artistieke ontdekking plaatsen we de jongeren ook voor verschillende vragen die zich vandaag aandienen: identiteit, migratie, ballingschap, vooroordelen …

Op uw verzoek passen de museumgidsen de rondleiding aan het schoolcurriculum aan. Het bezoek kan vanuit een meer historische, filosofische of artistieke invalshoek worden benaderd.

Onze tijdelijke tentoonstellingen

Kurt Lewy – Towards Abstraction – 11.09.2020 > 07.02.2021

Schilder, emailleur en illustrator Kurt Lewy (1898 – 1963) werd geboren in Essen (Duitsland), waar hij van 1929 tot 1933 lesgeeft in grafische technieken aan de Folkwang Schule. Meteen bij de opkomst van het nazisme wordt de joodse kunstenaar uit zijn functies ontzet. Twee jaar later vlucht hij weg uit Nazi-Duitsland en gaat hij zich in Brussel vestigen. 

In mei 1940 wordt Kurt Lewy door de Belgische overheid gevangengenomen als vijandig persoon, en opgesloten in de kampen van Saint-Cyprien en van Gurs. In 1942 slaagt hij erin te vluchten en keert hij terug naar Brussel, waar hij gedurende een twintigtal maanden ondergedoken leeft. In juni 1944 wordt hij gearresteerd door de nazi’s, die hem tot aan de Bevrijding opsluiten in Mechelen. 

Na de Tweede Wereldoorlog stapt Kurt Lewy af van de figuratieve thema’s die hem tot dan toe hebben geleid in zijn werk, dat in het begin werd beïnvloed door het Duitse expressionisme. Als figuratief schilder krijgt hij belangstelling voor de abstractie, die hij tot aan zijn dood zal blijven verkennen. Zijn geometrische zoektocht wil “het overbodige, het vluchtige, het chaotische uitschakelen” en bevrijdt hem van de angsten waarin de nachtmerrie van de oorlog en ook zijn isolement als emigrant hem hadden gestort. 

De tentoonstelling, met werken uit de eigen collectie van het Joods Museum van België, maar ook van de Antwerpse galerie Callewaert-Vanlangendonck, haalt een essentiële, maar inmiddels vergeten figuur van de Belgische naoorlogse schilderkunst uit de schaduw.  Zo wordt een oeuvre onthuld dat, als een haastige neerslag van de kunstgeschiedenis van de 20e eeuw, een pad laat zien dat begint bij figuratie en eindigt in abstractie.

“Het werk van Kurt Lewy zit vol reflectie en intelligentie, die er met grote ernst aan herinnert dat de schilderkunst, ook al uit zij zich op non-figuratieve wijze, niet noodzakelijk te maken heeft met gratuite gebaren of een gebrek aan gedachten. Los van de strengheid van de compositie, waarvan de vormen met vaak heftige wilskracht zijn gerangschikt, toont zich hier een discreet ingetogen gevoeligheid die naar buiten treedt door de openingen tussen de intenties van de schilder en de gevoelens van de toeschouwer” — Jacques Meuris, 1962.

Deze tentoonstelling wordt georganiseerd in samenwerking met galerie Callewaert-Vanlangendonck.

Reservatieformulier

Assaf Shoshan – Home – 07.10.2020 > 21.02.2021

“Ik ben opgegroeid in een dorp in de Sinaï dat niet meer bestaat. Ik heb verschillende series portretten, landschappen en video’s gemaakt in Israël en de Palestijnse gebieden. In mijn werk bevraag ik de vreemde politieke situatie en het dagelijkse leven van de bewoners van een samenleving op de rand van de afgrond. Ik maak geen oorlogsfoto’s. Mijn werk spreekt nooit rechtstreeks over het conflict dat hier al 100 jaar woedt. Maar de ongerustheid, het wachten, de afwezigheid die deze oorlog meebrengt, zijn steeds op mysterieuze wijze aanwezig. Ik stel vragen over identiteit en verbondenheid, het gevoel van vreemdheid. Mijn kijk wordt beïnvloed door mijn eigen verhaal als kleinzoon van immigranten en vluchtelingen die zelf de keuze heeft gemaakt om in het buitenland te gaan wonen. Wat mij interesseert, is de kwetsbaarheid tonen van het leven in Israël vandaag en het voorlopige, het tijdelijke van de menselijke conditie.”

De tentoonstelling ‘Home’ is een originele creatie en de eerste overzichtstentoonstelling van het werk van fotograaf en videokunstenaar Assaf Shoshan (°1973), die woont en werkt tussen Parijs en Tel-Aviv. Van het Midden-Oosten tot Europa, met Afrika tussendoor, stelt Assaf Shoshan een wereld in vraag waar grenzen eindeloos verschijnen en verdwijnen, een wereld waarin tijd anders wordt gevoeld. Zijn portretten en landschappen onthullen een raadselachtige sfeer, gehuld in mysterie en onwerkelijk. Tussen realiteit en fictie is het werk van Assaf Shoshan doordrongen van een poëtische, contemplatieve maar ook sterk politieke reikwijdte. Het laat een fundamentele menselijke dimensie zien: de zoektocht naar identiteit, het gevoel van ballingschap en van het erbij horen.

Reservatieformulier

Onze permanente tentoonstellingen

Tradities. Een blik op onze collecties

Een selectie uit de meest karakteristieke stukken van de collecties van het Joods Museum van België laat de bezoeker riten en vieringen ontdekken die het Joodse jaar indelen. Deze riten zijn zowel specifiek als universeel en maken het mogelijk om belangrijke momenten in het leven te onderlijnen, door een band tot stand brengen zowel binnen de gemeenschap als met het heilige. Onderweg ontdekken bezoekers ook muzikale tradities uit Oost en West, die aan deze riten zijn verbonden.

In de grote zaal op de 2e verdieping, ooit feestzaal van de Duitse school die tot 1918 in dit gebouw was gehuisvest, tonen we een selectie werken van Joodse Belgische kunstenaars uit de collecties van het museum.

Het parcours van deze kunstenaars maakt deel uit van de geschiedenis van Brussel, van België en van de Joden in Europa. Elke kunstenaar belichaamt een lotsbestemming en een ervaring van geschiedenis die wordt vertaald in de tentoongestelde werken. Immigratie, zelfbeeld, ballingschap, het verdwijnen van de familie in de oorlog, de herinnering aan de Holocaust … kunnen hier op een aangrijpende en bijzondere manier worden gelezen.

De chronologische presentatie begint met een schilderij van Kurt Peiser uit het begin van de 20e eeuw met een Jood in een stedelijk landschap. Het eindigt met een monumentaal werk van Sarah Kaliski uit 1995 dat herinnert aan de vernedering die de joden in Wenen in 1938 werden aangedaan.

Reservatieformulier

De andere ben ik

De tentoonstelling ‘De Andere ben ik’ georganiseerd door het Centrum voor Joods-Marokkaanse Cultuur, belicht het duizendjarige samenleven tussen joodse en moslimgemeenschappen in Marokko. De rituele objecten en een overvloedige iconografie die de convergentie van de twee culturen en hun tradities laten zien, zijn afkomstig uit de Dahan-Hirsch-collectie, de belangrijkste over de geschiedenis en cultuur van de Joden in Marokko. Bezoekers zullen gelijkaardige opvattingen ontdekken, zonder noodzakelijkerwijs identiek te zijn, die de twee gemeenschappen bezielen, evenals de symbolen en hun nuances, die voortkomen uit de essentiële levensfasen van geboorte, volwassen worden, huwelijk en dood. De verschillen in de opvoeding van meisjes en jongens komen aan bod. Door deze gemeenschappelijke geschiedenis wil de tentoonstelling laten zien hoe beide gemeenschappen in de verschillende fasen van het menselijk leven, door middel van riten en tradities sociale integratie wil benadrukken en dat ze vaak door elkaar werden beïnvloed.

Reservatieformulier